پاییز در راه است و با آمدنش بیماری آنفلونزا نگرانی همیشگی بسیاری از خانواده های ایرانی است، اما امسال، برخلاف سالهای گذشته، خبری از برندهای داخلی در قفسه داروخانهها نیست. در حالی که شهروندان برای تهیه واکسن به داروخانههای منتخب مراجعه میکنند، با پاسخهای مبهم «هنوز نرسیده» یا «منتظر محموله وارداتی هستیم» مواجه میشوند. بررسیها نشان میدهد که زنجیره تولید واکسن داخلی، در سایهی دوگانه «قیمتگذاری دستوری» و «بیاعتمادی بازار»، به بنبست رسیده و حالا مردم چشمانتظار واکسنهای های وارداتی هستند.
سردرگمی مردم در صفهای انتظار
به گزارش سرویس سلامت پایگاه خبری سپاهان خبر ساعت ۱۰ صبح؛ داروخانه هلالاحمر اصفهان. جمعیت نه چندان زیادی مقابل باجهها دیده میشود، اما پرسش همه تا حدودی مشترک است: «واکسن آنفلوآنزا دارید؟»
خانم میانسالی که گویا برای مادر مسناش نگران است، میگوید: دو هفته است به هر داروخانهای میروم میگویند هنوز توزیع نشده. پارسال برند ایرانی بود که میگفتند کیفیتش فرقی ندارد، اما امسال همان هم نیست. داروخانهچی میگوید قرار است چینی بیاورند، نمیدانم چقدر باید صبر کنیم
در گوشهای دیگر از شهر، متصدی یک داروخانه خصوصی با کلافگی میگوید: ” ما هم بلا تکلیفیم. شرکتهای پخش میگویند تولید داخلی تعطیل شده و باید منتظر واردات باشیم. مشخص نیست دقیقاً چه زمانی میرسد و چه قیمتی خواهد داشت. مردمی که هر سال این موقع واکسن میزدند، حالا سرگردان شدهاند.”
نبود بازار و سود اقتصادی ترمز تولید داخلی را کشید
برای واکاوی چرایی این وضعیت، با دکتر محمود اعتباری معاون غذا و داروی دانشگاه علومپزشکی و خدمات بهداشتیدرمانی اصفهان گفتگو کرد ه ایم.
وی در خصوص عدم تولید واکسن آنفلونزا در پاییز امسال می گوید: واقعیت این است که ما در سه سال گذشته ظرفیت تولید واکسن آنفلوآنزای داخلی را داشتیم. این واکسنها کیفیت بالایی داشتند و با استانداردهای لازم تولید شدند. اما مشکل از جایی آغاز شد که باورهای فرهنگی مردم به سمت برندهای خارجی سوق داده شد و بخش قابلتوجهی از تولیدات داخلی در انبارها باقی ماند، منقضی شد و عملاً سرمایه ملی هدر رفت. به گفته اعتباری، وقتی تولیدکننده میبیند محصولش روی دستش میماند و در کنار آن، قیمتگذاریهای دستوری نیز صرفه اقتصادی را از بین برده، طبیعتاً انگیزهای برای ادامه تولید باقی نمیماند. این دو عامل، یعنی “نبود بازار” و “نبود سود اقتصادی”، ترمز تولید داخلی را کشید.
معاون غذا و داروی دانشگاه علومپزشکی اصفهان در پاسخ به این سوال که در حال حاضر تکلیف مردمی که تزریق این واکسن برای شان ضروری است چیست؟ گفت: ” تنها راه باقیمانده برای تأمین نیاز مردم، واردات است. برنامهریزیها برای واردات واکسن از چین انجام شده است. البته چالشهایی مثل تحریمها، دشواریهای انتقال ارز و مسائل مربوط به ترخیص کالا وجود دارد که ممکن است باعث وقفههایی شود. به محض ورود محمولهها، ما در دانشگاه علومپزشکی اصفهان آمادگی کامل داریم تا با توزیع سریع در شبکه بهداشتی و داروخانهها، نیاز مردم را پاسخ دهیم.”
بازگشت به نقطه صفر؛ تاوان بیبرنامگی
توقف تولید واکسن داخلی، تنها یک خبر اقتصادی نیست؛ بلکه هشداری است برای سیاستگذاری حوزه سلامت، وقتی از تولید ملی صحبت میشود، حمایت از آن نباید صرفاً در قالب «شعار» باشد.
تحلیلگران حوزه اقتصاد دارو معتقدند، توقف تولید واکسن داخلی، فقط یک چالش تولیدی نیست، بلکه شکستی در مدلسازی تأمین امنیت سلامت کشور است. به گفته این کارشناسان، شکاف میان قیمتگذاری دستوری و هزینههای واقعی تولید، تولیدکننده را از گردونه خارج می کند.
همچنین به اعتقاد آنان عدم پذیرش واکسن ایرانی توسط افکار عمومی، ریشه در ضعف اطلاعرسانی و فرهنگسازی دارد. وقتی متولیان امر نتوانند کیفیت واکسن ملی را اثبات کنند، طبیعی است که مصرفکننده به سراغ برندهای خارجی میرود. این «ترجیح برند»، به تدریج تولیدکننده را ورشکسته و در نهایت مصرفکننده را به واردات وابسته میکند.
آنچه امروز در داروخانهها میبینیم، نتیجه یک زنجیره تصمیمات اشتباه در سالهای گذشته است. اگر حمایت از تولید تنها محدود به ارائه تسهیلات باشد و خبری از «بازارسازی» و «قیمتگذاری عادلانه» نباشد، چرخه معیوب «تولید-ورشکستگی-واردات» همچنان تکرار خواهد شد. حالا مردم اصفهان و سراسر کشور، برای عبور از پیک آنفلوآنزای امسال، چشمانتظار محمولههای وارداتی هستند؛ واکسنهایی که نه تنها گرانتر تمام میشوند، بلکه استقلال دارویی کشور را نیز به چالش کشیدهاند.




دیدگاهتان را بنویسید