حساسیت به نور خورشید یعنی واکنش پوست به اشعه ماوراء بنفش (UV) خورشید یا تختهای برنزه بیش از حد است. این عارضه ممکن است باعث شود که فرد حتی بعد از قرار گرفتن در معرض نور خورشید، به راحتی دچار سوختگی یا بثورات خارشدار شود.
بیشتر داروها دارای عوارض جانبی احتمالی هستند که از خفیف یا جدی، رایج یا نادر متغیرند. برخی از داروها باعث ایجاد یا افزایش حساسیت به نور خورشید میشوند. در تابستان ایمنی در برابر اشعه ماوراء بنفش و کسب اطلاعات بیشتر در مورد چگونگی تأثیر داروها بر پوست به شما در حفظ ایمنی در برابر آفتاب کمک خواهند کرد.
داروها چطور باعث حساسیت به نور میشوند؟
داروها با افزایش حساسیت پوست نسبت به پرتوهای فرابنفش (UV)، باعث حساسیت به نور خورشید خواهند شد، و معمولا این کار را به دو روش اصلی انجام میدهند:
- سمیت نوری (Phototoxicity): زمانی که دارو یا ماده شیمیایی موجود در پوست نور خورشید را جذب میکند، مولکولهایی به نام «رادیکالهای آزاد» آزاد میشوند؛ این مولکولها به سلولهای مجاور آسیب میرسانند و التهاب سریع ایجاد میکنند، که شایعترین نوع واکنش حساسیت به نور است.
- فتوآلرژی (حساسیت نوری): زمانی که داروی خاصی مصرف میکنید یا روی پوستتان میمالید و بعد در معرض نور خورشید قرار میگیرید، نور قادر به تغییر ساختار شیمیایی آن دارو است. در این حالت، بدن آن را به عنوان یک تهدید شناسایی کرده و سیستم ایمنی فعال میشود. این واکنش میتواند باعث بروز بثورات پوستی شود که معمولاً ۲۴ تا ۷۲ ساعت بعد از قرار گرفتن در معرض نور ظاهر میشوند.
کدام داروها منجر به حساسیت به نور میشوند؟
داروهایی که باعث حساسیت به نور میشوند به دو دسته قابل تقسیم هستند: داروهای سیستمیک (خوراکی یا تزریقی) که وارد بدن میشوند و داروهای موضعی که روی پوست مالیده میشوند.
داروهای سیستمیک معمولاً باعث ایجاد واکنشهای «سمیت نوری» (فوتوتوکسیک) میشوند، اما داروهای موضعی بیشتر باعث «حساسیت نوری» (فوتوآلرژی) میشوند.
داروهای سیستمیک
این داروها از طریق جریان خون به پوست میرسند. نمونههایی از داروهای سیستمیک که باعث حساسیت به نور میشوند، عبارتاند از:
- آنتیبیوتیکها: بعضی قرصهای آنتیبیوتیک مثل سیپروفلوکساسین (سیپرو)، داکسیسایکلین (ویبرامایسین) و تتراسایکلین (سومایسین) دارای این اثر هستند.
- داروهای کلسترول: نمونههایی از آنها عبارتند از آتورواستاتین (لیپیتور) و سیمواستاتین (زوکور).
- داروهای ادرارآور: داروهای ادرارآور تیازیدی مثل هیدروکلروتیازید (میکروزید) و کلرتالیدون (تالیتون) احتمالا باعث حساسیت به نور خورشید میشوند.
- سولفونیلاورهها برای دیابت نوع ۲: یک نمونه رایج، گلیپیزید (Glucotrol) است.
داروهای موضعی
داروهایی هستند که مستقیماً به صورت کرم، ژل، پماد یا فوم روی پوست مورد استفاده قرار میگیرند. نمونههایی از داروهای موضعی که باعث حساسیت به آفتاب میشوند عبارتند از:
- رتینوئیدها: این داروها که معمولاً برای آکنه استفاده میشوند، عبارتند از ایزوترتینوئین (آکوتان) و آسیترتین.
- داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی موضعی: داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی موضعی مثل دیکلوفناک (ولتارن) ممکن است دارای این اثر باشند.
- آلفا هیدروکسی اسیدها (AHA): این داروها معمولا در درمانهای آکنه و لوازم آرایشی وجود دارند.




دیدگاهتان را بنویسید