بمب ساعتی به نام ویپ در کیف مدرسه
به دنبال برگزاری سفرهای استانی و آشنایی با شهرستان‌ها و پروژه‌های در حال اجرا در نقاط مختلف استان اصفهان، این بار به دعوت استانداری و با همکاری خانه مطبوعات، راهی سفر به شهرستان بوئین‌میاندشت شدیم.
شهری که در میان کوه‌ها و طبیعتی بکر، داستانی از امید و محرومیت را همزمان روایت می‌کند. در این سفر و با همراهی فرماندار این شهرستان به بازدید از چندین پروژه توسعه‌ای پرداختیم. اما آنچه به چشم می‌آمد، سکوت سنگین پروژه‌هایی بود که سال‌هاست استخوان‌هایشان در معرض باد و باران است. پروژه‌هایی که احداثشان با شور و شوق آغاز شد، اما اکنون به دلیل نبود بودجه لازم، سال‌هاست که به حالت تعلیق درآمده‌اند و هرگز به بهره‌برداری نرسیده‌اند. این استمرار در نیمه‌تمام ماندن پروژه‌ها، امروز به یکی از معضلات اصلی بوئین‌میاندشت تبدیل شده و فریادی است برای حمایت ویژه مسئولین استان و تخصیص بودجه‌های فوری جهت اتمام این آثار رها شده.
از خانه پدربزرگ تا رویای گردشگری
اولین توقف ما در این شهر، بازدید از خانه‌ای قدیمی بود؛ نه از آن خانه‌هایی که در فهرست آثار تاریخی ثبت شده‌اند، بلکه خانه‌ای ساده و قدیمی، شبیه به بسیاری از خانه‌های سنتی دیگر که بوی خاطرات را می‌داد و مهدی جواهری استاد دانشگاه هنر اصفهان، با نگاهی آینده‌نگر خانه پدربزرگش را که یادگاری از نسل‌های پیشین بود، بازسازی کرده و آن را به یک خانه بوم‌گردی تبدیل کرده است.
این تجربه کوچک اما اثرگذار، گواه این است که بوئین‌میاندشت پتانسیل‌های نهفته‌ای دارد که اگر با نگاهی نو و با حمایت بخش خصوصی فعال شود، می‌تواند چه تحولی در اقتصاد محلی ایجاد کند.
بیمارستان برکت و تنها ۳۵ درصد پیشرفت
در حالی که بیش از ۲۲ درصد جمعیت این شهرستان را سالمندان تشکیل می‌دهند و این نرخ تقریباً دو برابر میانگین استان و کشور است، مردم برای دسترسی به خدمات تخصصی و بستری، ناچارند مسیر ۲۰۰ کیلومتری تا مرکز استان را در پیش بگیرند؛ سفری که برای بسیاری از بیماران و سالمندان، خود یک شکنجه است. رضا کیخایی، مدیر شبکه بهداشت و درمان شهرستان، در بازدید از بیمارستان نیمه تمام، با اشاره به دشواری دسترسی روستاهای دورافتاده به خدمات درمانی، از وضعیت پروژه بیمارستان برکت امام رضا (ع) می‌گوید؛ مرکزی که قرار است باری از دوش مردم بردارد اما اکنون در تله بروکراسی اداری و کمبود بودجه گرفتار شده است.این بیمارستان که با مشارکت بنیاد برکت و خیرین آغاز شد، اکنون پیشرفت فیزیکی ۳۰ تا ۳۵ درصدی دارد و در واقع نمونه بارز همان پروژه‌های نیمه‌تمامی است که در ابتدای این سفر به آن‌ها اشاره کردیم. برای تکمیل این مرکز درمانی و تجهیز آن، حدود یک همت اعتبار نیاز است، اما فراتر از بودجه، گره اصلی در مجوزهای قانونی و پاسخ‌های دیرهنگام دانشگاه علوم پزشکی و وزارت بهداشت نهفته است. این در حالی است که حتی وصیت خیرین برای تکمیل این پروژه به جای خود مانده و مردم همچنان در انتظار روزی هستند که برای یک جراحی اورژانسی یا یک بستری ساده، مجبور به ترک شهر و سفرهایی طاقت‌فرسا نباشند.
کمبود آب در سرزمین باران‌ها
یکی از تکان‌دهنده‌ترین بخش‌های این سفر، مواجهه با تناقض شدید در مدیریت منابع آب بود. بوئین‌میاندشت شهرستانی است که از نظر بارندگی در وضعیت بسیار خوبی قرار دارد، اما در کمال تعجب، هنوز ۱۴ تا ۱۵ روستا در این شهرستان وجود دارند که نیازهای اولیه خود را از طریق تانکرهای آب تامین می‌کنند.
این وضعیت نشان‌دهنده یک بحران مدیریتی است؛ چرا که به دلیل نبود نفوذپذیری کافی در خاک، آب‌ها به صورت روان از این شهرستان عبور کرده و به سمت خوانسار و گلپایگان سرازیر می‌شوند.
محمود درویشی فرماندار بوئین‌میاندشت در این رابطه تأکید کرد که تأمین آب پایدار، یکی از حیاتی‌ترین مطالبات مردم است و اگر این مسئله حل نشود، کشاورزی منطقه به شدت متضرر خواهد شد. وی با اشاره به توافقنامه‌های امضا شده با شرکت آب منطقه‌ای، خواستار اجرای سریع این وعده‌ها شد تا دیگر نیازی به آبرسانی سیار در شهری با این حجم از بارندگی نباشد. در کنار این بحران، ضرورت آمایش سرزمینی و تغییر الگوی کشت توسط جهاد کشاورزی مطرح است تا با بهره‌گیری از روش‌های نوین آبیاری، هر قطره آب در جای درست خود مصرف شود.
از گردشگری تا صنایع تبدیلی
با توجه به تجربه خانه بوم‌گردی که در ابتدای سفر دیدیم، واضح است که بوئین‌میاندشت با آب و هوای دلپذیر و مناظر چشم‌نوازش، پتانسیلی عظیم در بخش گردشگری دارد. مناطقی همچون آغچه، نوقان و افوس، گواه این هستند که این شهرستان می‌تواند به قطب گردشگری منطقه تبدیل شود.
فرماندار شهرستان با اشاره به حمایت از سرمایه‌گذاران فعلی، آمادگی کامل برای جذب سرمایه‌های جدید، به ویژه در حوزه گردشگری افوس را اعلام کرد و خواستار همکاری ویژه دستگاه‌های مرتبط استان شد تا این پتانسیل‌ها به اشتغال‌زایی تبدیل شوند.
اما در کنار گردشگری، یک گره اقتصادی دیگر باید گشوده شود و آن ایجاد صنایع تبدیلی است. بوئین‌میاندشت با وجود تولیدات کشاورزی خوب، هنوز جای خالی واحدهای تبدیلی را حس می‌کند؛ واحدهایی که بتوانند محصولات خام را تبدیل به کالاهای صنعتی کنند و ارزش افزوده را در داخل شهرستان نگه دارند. فراهم کردن بستر مناسب برای حضور سرمایه‌گذاران در حوزه صنایع تبدیلی، امروز به وظیفه اصلی مدیریت شهری تبدیل شده است تا اقتصاد منطقه از حالت سنتی به حالت صنعتی-تولیدی تغییر شکل دهد.
رویاهای نیمه‌تمام و امید به آینده
در میان این بازدیدها ، موضوع پروژه مجتمع فرهنگی که بیش از یک دهه رها شده بود، باز شد. اختصاص ۱۷ میلیارد تومان از اعتبارات تملکی و نفتی ویژه مناطق محروم در سال جاری، جرقه‌ای دوباره به این پروژه زده است، هرچند اتمام آن همچنان در گرو مشارکت بخش خصوصی است. همچنین خبر احداث مرکز توانمندسازی معلمان غرب استان اصفهان و هوشمندسازی ۲۵ مدرسه با کمک خیرین، نشان‌دهنده اهمیت جایگاه آموزش در این منطقه است.
لزوم احداث روگذر در نقاط حادثه‌خیز و چهار زیرگذر
یکی از حیاتی‌ترین مطالبات مردم که در طول این سفر مکرراً شنیده شد، احداث روگذر در نقاط حادثه‌خیز و چهار زیرگذر منتهی به جاده اصلی بود. فرماندار شهرستان با اشاره به تخصیص ۲۰۰ میلیارد تومان بودجه برای روگذر شناسنامه‌دار شهرستان، ابراز امیدواری کرد که با پیگیری‌های لازم در شرکت توسعه زیرساخت‌های استان، این پروژه به سرانجام برسد. علاوه بر این، ساخت نیروگاه ۳ مگاواتی انرژی خورشیدی با همکاری کمیته امداد، نویدبخش روزهایی است که بوئین‌میاندشت برای همیشه از لیست قطع برق خارج شود.
مبارزه با محرومیت در فضای جنگی
محمود درویشی در ادامه بازدیدها در نشست خبری با اصحاب رسانه، با نگاهی واقع‌بینانه اذعان کرد که این شهرستان به لحاظ زیرساختی در وضعیت محرومی قرار دارد. وی با اشاره به اینکه محدودیت‌های اعتباری و فضای جنگی اخیر، چالش‌های بسیاری را ایجاد کرده است، تأکید کرد که با وجود این فشارها، تلاش شده تا روال زندگی و توسعه در شهرستان به صورت عادی ادامه یابد.
فرماندار در تشریح دستاوردهای اخیر، به بهسازی و روکش آسفالت جاده الیگودرز پس از ۱۵ سال انتظار و آسفالت جاده خویگان پس از یک دهه اشاره کرد و این اقدامات را گامی در جهت افزایش سرمایه اجتماعی و جلب رضایت مردم دانست. همچنین در حوزه مسکن، مصوب شدن زمین‌های نهضت ملی مسکن در کارگروه زیربنایی استان و واگذاری قطعات زمین در قالب طرح جوانی و جمعیت، از جمله اقداماتی است که با هدف جلوگیری از مهاجرت جوانان و تقویت خانواده در این شهرستان دنبال شده است.
۴۰۰ میلیارد تومان برای خروج از بن‌بست
درویشی با نگاهی صریح به دفترچه اعتبارات شهرستان، از یک خلأ مالی عمیق پرده برداشت. وی با اشاره به اینکه تکمیل پروژه‌های عمرانی و زیرساختی بویین‌میاندشت دیگر تاب تأخیر ندارد، تأکید کرد که برای بهره‌برداری از مجموعه‌ای از طرح‌های رها شده، حدود ۴۰۰ تا ۵۰۰ میلیارد تومان اعتبار نیاز است. فرماندار شهرستان در حالی که بر محدودیت منابع دولتی تأکید داشت، تصریح کرد که علاوه بر این مبلغ، تکمیل بیمارستان به تنهایی نیازمند اعتباری نزدیک به یک هزار میلیارد تومان است. درویشی در این نشست صراحتاً اعلام کرد که برای خروج از این بن‌بست مالی، دیگر نمی‌توان تنها به بودجه‌های دولتی چشم دوخت و پیگیری تأمین منابع از طریق مشارکت بخش خصوصی، شهرداری‌ها و ظرفیت‌های مردمی به یکی از اولویت‌های اصلی مدیریت شهری تبدیل شده است تا رویای توسعه، در حد یک عدد روی کاغذ باقی نماند.
دیدگاهتان را بنویسید