تحولات اخیر نشان داد که تنگه هرمز همچنان یکی از مهمترین مؤلفههای قدرت ژئوپلیتیکی جمهوری اسلامی ایران است. این گذرگاه راهبردی تنها یک مسیر انتقال انرژی نیست، بلکه اهرمی مهم در معادلات امنیتی، بازدارندگی و ثبات منطقه به شمار میرود. علت اصلی مخالفت با هرگونه اعلام یا طراحی مسیرهای جدید، صرفاً به یک مسیر دریایی محدود نمیشود، بلکه به جلوگیری از شکلگیری ترتیباتی بازمیگردد که بدون در نظر گرفتن نقش و جایگاه ایران در یکی از حساسترین آبراههای جهان طراحی شوند.
به گزارش سرویس سیاست پایگاه خبری سپاهان خبر تنگه هرمز بخشی از محیط امنیتی و راهبردی ایران است و هرگونه سازوکار پایدار در این منطقه باید با مشارکت و نقشآفرینی مستقیم ایران شکل بگیرد. این موضوع هم دارای ابعاد امنیتی است و هم ابعاد حاکمیتی. تجربه دهههای گذشته نشان داده است که حضور نیروهای فرامنطقهای، بهویژه آمریکا، نه تنها امنیت پایداری برای منطقه به همراه نداشته، بلکه خود منشأ بسیاری از تنشها و بیثباتیها بوده است. امنیت خلیج فارس باید توسط کشورهای منطقه تأمین شود و ایران به عنوان مهمترین بازیگر ساحلی تنگه هرمز، نقشی محوری در این سازوکار دارد.
تأکید بر اینکه «مسیر امن، مسیر اعلامشده از سوی ایران» است نیز در همین چارچوب قابل تحلیل است. هدف از این رویکرد ایجاد محدودیت برای کشتیرانی بینالمللی نیست، بلکه افزایش ضریب امنیت خطوط کشتیرانی، مدیریت مؤثرتر تردد دریایی و جلوگیری از هرگونه سوءبرداشت یا سوءاستفاده امنیتی در این آبراه حساس است. تجربه سالهای گذشته نشان میدهد که آمریکا همواره تلاش کرده با گسترش حضور نظامی و امنیتی خود در خلیج فارس، بر معادلات منطقه اثرگذاری بیشتری داشته باشد. از این منظر، حفظ حاکمیت و ابتکار عمل ایران در مدیریت تنگه هرمز، نهتنها یک ضرورت امنیتی بلکه یک سرمایه راهبردی برای جلوگیری از شکلگیری تهدیدات آینده است.
در شرایط پس از جنگ، موقعیت ویژهای برای تقویت نقش و جایگاه ایران در این گذرگاه حیاتی ایجاد شده است. هرگونه غفلت از این ظرفیت میتواند به کاهش یکی از مهمترین ابزارهای بازدارندگی کشور منجر شود. از این رو، تثبیت جایگاه ایران در مدیریت امنیت تنگه هرمز باید بهعنوان یک اولویت راهبردی مورد توجه قرار گیرد. در چارچوب این تحولات، امنیت و مدیریت تنگه هرمز باید با محوریت نقش راهبردی ایران و مشارکت کشورهای منطقه سامان یابد.
واقعیتهای جدید منطقه نشان میدهد که امنیت پایدار خلیج فارس بیش از هر زمان دیگری باید بر ظرفیتهای بومی استوار باشد و دوران تعیین معادلات امنیتی منطقه توسط نیروهای فرامنطقهای رو به پایان است. تحولات اخیر صرفاً یک رویارویی نظامی نبود، بلکه نقطه عطفی در شکلگیری نظم جدید منطقهای نیز محسوب میشود. در این نظم جدید، نقش ایران در معادلات امنیتی خلیج فارس و مدیریت تنگه هرمز بیش از گذشته برجسته شده است. این واقعیت، اقتضا میکند که جایگاه محوری ایران در مدیریت این آبراه راهبردی به رسمیت شناخته شود.
هدف از این رویکرد نه محدودسازی تجارت جهانی، بلکه تأمین امنیت بیشتر، مدیریت کارآمدتر تردد دریایی و جلوگیری از تبدیل این گذرگاه حساس به بستری برای مداخله و تنشآفرینی بازیگران فرامنطقهای است. از این منظر، تنگه هرمز برای ایران صرفاً یک گذرگاه دریایی نیست، بلکه یکی از خطوط قرمز امنیت ملی و از مهمترین مؤلفههای بازدارندگی کشور به شمار میرود و این مسئولیت در راستای امنیت منطقه و امنیت کشتیرانی بینالمللی دنبال میشود..




دیدگاهتان را بنویسید