هفته ملی سلامت استخوان مناسبت دیگری بود تا جمعی از متخصصان و مسئولان این حوزه را به جمع خبرنگاران بیاورد، موضوعی که روز به روز بر تعداد بیماران مبتلا به دردهای استخوانی و عضلانی بیشتر و بیشتر می شود. در این نشست خبری درباره عوامل موثر مختلفی در بروز یا درمان امراض استخوانی، صحبت شد. پوکی استخوان پر تکرار ترین سوالی بود که مطرح شد و هر یک از متخصصان حاضر درنشست پیرامون آن توضیحاتی ارائه دادند.
دکتر فاطمه حاجی ولیزاده، رئیس اداره سلامت عضلانیاسکلتی وزارت بهداشت طی سخنانی، توجه رسانه ها به ویژه صدا و سیما را به مباحث آموزشی پیرامون پوکی استخوان بسیار ضعیف خواند و گفت: آموزشهای عمومی در کشور ما راجع به استخوان ها خصوصا بحث پوکی استخوان رضایتبخش نیست و گسترش برنامههای پیشگیری، شناسایی افراد پرخطر و پیگیری درمان بیماران امری بسیار ضروری است.
او تاکید کرد: اکثر اوقات پوکی استخوان بدون هیچ علامتی پیشرفت و فرد را به خطر نزدیک می کند. ایران هم جمعیت سالمندانش درحال افزایش است و تعداد مبتلایان به پوکی استخوان نیز بیشتر و بیشتر می شود، با این اوصاف حتما باید برنامههای آموزشی و پیشگیرانه متناسب با این روند توسعه پیدا کند.
ولیزاده که بهترین راه کاهش مبتلایان به پوکی استخوان در جوامع را ارتقا آموزش می داند، اضافه کرد: آمار نشان می دهد که درایران تنها حدود ۱۰ درصد مردم در مراکز جامع سلامت درباره پوکی استخوان و عوارض آن آموزش دیدهاند و این یعنی استقبال از یک جامعه ای با همه گیری پوکی استخوان.
رئیس اداره سلامت عضلانیاسکلتی وزارت بهداشت گفت: پایین بودن آگاهی عمومی، وجود باورهای نادرست و جدی نگرفتن بیماری پس از تشخیص، از جمله موانعی است که پیشگیری و کنترل پوکی استخوان را با مشکل مواجه میکند.
او دربخش دیگری از صحبت هایش به تشریح اقدامات این وزارتخانه برای شناسایی افراد در معرض خطر، پرداخت و اعلام کرد: به زودی برنامه غربالگری و پیشگیری از شکستگیهای ناشی از پوکی استخوان در پنج دانشگاه علوم پزشکی کشور اجرا خواهد شد.
این مقام مسئول توضیح داد: در چارچوب این برنامه، زنان بالای ۵۰ سال بر اساس عوامل خطر و با استفاده از ابزارهای غربالگری و پرسشنامهها ارزیابی میشوند و افراد پرخطر برای بررسی و دریافت خدمات درمانی به پزشک خانواده ارجاع داده خواهند شد.
و اما بحث علائم ایجاد شدن پوکی استخوان ها نیز موضوع دیگری بود که ولی زاده آشنایی عمومی با آن را بسیار مهم دانست و گفت: افراد دقت کنند که شکستگی خفیف میتواند نشانه پوکی استخوان باشد و نباید به طور سر سری از شکستگی ها عبور کرد. اغلب پس از درمان شکستگی، علت زمینهای آن بررسی نمیشود؛ درحالیکه شکستگی بر اثر ضربه خفیف یا بدون ضربه قابلتوجه میتواند نشانه ضعف استخوان و احتمال ابتلا به پوکی استخوان باشد.
رئیس اداره سلامت عضلانیاسکلتی وزارت بهداشت همچنین با اشاره به آسیبپذیری بیشتر زنان در برابر این بیماری گفت: پوکی استخوان معمولاً در زنان زودتر از مردان بروز میکند و زنان بالای ۵۰ سال از گروههای در معرض خطر محسوب میشوند. شکستگیهای ناشی از این بیماری ممکن است به محدودیت حرکتی و ناتوانی طولانیمدت منجر شوند.
در ادامه این نشست باقر لاریجانی رئیس پژوهشگاه علوم غدد و متابولیسم دانشگاه علوم پزشکی تهران هم با بیان صحبت هایی اعلام کرد: در کشورمان حدود ۳۰ درصد جمعیت بالای ۵۰ سال به پوکی استخوان مبتلا هستند و حدود ۵۰ درصد هم کاهش تراکم استخوان دارند؛ یعنی فقط حدود ۲۰ درصد این جمعیت از وضعیت مناسب تراکم استخوان برخوردارند.
او نیز به نتایج مطالعاتی که درباره وضعیت سلامت استخوان در سالمندان انجام شده اشاره کرد و گفت: در زنان بالای ۶۵ سال، حدود ۶۲ درصد به پوکی استخوان و ۳۳ درصد به کاهش تراکم استخوان مبتلا هستند و تنها حدود پنج درصد از نظر تراکم استخوان در وضعیت طبیعی قرار دارند. در مردان این گروه سنی نیز حدود ۶۲ درصد پوکی استخوان و ۱۸ تا ۲۰ درصد کاهش تراکم استخوان دارند و سهم مردان دارای تراکم طبیعی استخوان حدود ۲۰ درصد است.
لاریجانی شکستگس لگن را از پیامدهای پرهزینه پوکی استخوان عنوان کرد و ادامه داد: حدود ۲۰ درصد افرادی که دچار شکستگی لگن میشوند، در بیمارستان حیاتشان به مخاطره می افتد و شمار قابل توجهی از بازماندگان نیز با محدودیت حرکتی و وابستگی به دیگران مواجه میشوند. از آسیبهای جسمی تا روانی شکستگی لگن، همه و همه هزینههای بسیار زیادی را به خانوادهها و نظام سلامت تحمیل میکند.
او در این بخش نیز اعلام کرد: در ایران روزانه حدود ۴۰۰ شکستگی استخوان رخ میدهد و شمار شکستگیهای جدید سالانه به حدود ۱۵۰ هزار مورد میرسد.
رئیس پژوهشگاه علوم غدد و متابولیسم دانشگاه علوم پزشکی تهران خاطرنشان کرد: بخشی از این شکستگیها با پوکی استخوان ارتباط دارند و حتی می تواند منجر به مرگ شود و احتمال وقوع شکستگی بعدی در مبتلایان به پوکی استخوان بیشتر است.
اهمیت انجام سنجش تراکم استخوان، نکته دیگری بود که باقر لاریجانی بر آن تاکید کرد و گفت: افراد، بهویژه زنان و مردان در سنین حدود ۶۵ سالگی، حتی در صورت نداشتن علامت، وضعیت سلامت استخوان خودشان را بررسی کنند. البته ناگفته نماند که متاسفانه توزیع دستگاههای سنجش تراکم استخوان در کشور متوازن نیست و این تجهیزات عمدتاً در شهرهای بزرگ و مراکز استانها متمرکز شدهاند.
بحث مصرف ویتامین “دی” نیز در این نشست مورد یادآوری قرار گرفت، این استاد دانشگاه ضمن انتقاد از تبلیغات نادرست درباره عوارض این ویتامین بر سایر اجزای بدن، توضیح داد: یک سری اطلاعات کاملا غلط دراختیار مردم می گذارند که حیرت آور است. باورهای نادرستی در فضای مجازی به جامعه تزریق می شود مبنی براینکه ویتامین “دی” به کلیه ها آسیب می زند یا اینکه پوکی استخوان هیچ درمانی ندارد. بله در مصرف هر ماده ای افراط شود بالاخره آسیب زا می شود اما مصرف صحیح و تحت نظر پزشک داروها هرگز مضر نخواهد بود.
او همچنین درخصوص مصرف منابع غذایی کلسیم نیز گفت: شیر و ماست از منابع مهم تأمین کلسیم هستند و هر لیوان شیر حدود ۳۰۰ میلیگرم کلسیم دارد. اینکه گفته می شود مثلا سنجد و عسل برای پوکی استخوان یک تک درمان است هم از همان تبلیغات بی پایه و اساس است زیرا این مواد به تنهایی نمی توانند کلسیم لازم بدن را تامین کنند.









دیدگاهتان را بنویسید