به گزارش سرویس محیط زیست پایگاه خبری سپاهان خبر خاک، یک دارایی ملی است که با سرعتی باورنکردنی در حال نابودی است. در حالی که طبیعت برای ساخت یک سانتیمتر از این سرمایه ۴۰۰ سال زمان نیاز دارد، ما در ایران با سرعتی دو برابر استاندارد جهانی، در حال از دست دادن آینده غذایی خود هستیم.
خاک ، مادر و بستر شکلگیری هر چیزی است
در آستانه روز جهانی خاک مهرداد مرادمند، رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان اصفهان در جمع خبرنگاران گفت که خاک بستر رشد است و از نگاه کشاورزی، همه چیز از همین بستر شروع میشود. به گفته او، خاک میراثی است که از گذشتگان به ما رسیده و قرار است به نسلهای بعد برسد.
او تأکید کرد که نگاه به خاک نباید فقط در چارچوب کشاورزی بماند. از نظر او خاک به نوعی مادر و بستر شکلگیری هر چیزی است؛ از خانههای مسکونی و واحدهای صنعتی گرفته تا همه فعالیتهای کشاورزی، همه روی بستر خاک شکل میگیرند و کار خودشان را شروع میکنند.
روانآبها در بستر خاک ذخیره میشوند
یکی از بخشهای مهم صحبتهای مرادمند، نسبت خاک و آب بود. او توضیح داد که وقتی به یک دشت یا دامنه نگاه میکنیم، معمولاً فقط پوشش گیاهی را میبینیم و از چیزی که زیر آن است غافل میشویم. روانآبهایی که از کوهها جاری میشوند در بستر خاک ذخیره میشوند و بعد یا به رشد بوتههای مرتعی میرسند که چرای دام را ممکن میکند، یا سرچشمه قنوات و چشمهها میشوند، یا از طریق چاههای کشاورزی در دشتها استخراج میشوند.
وی با صراحت گفت آب به تنهایی نمیتواند بدون خاک در یک بستر مناسب ذخیره شود. به اعتقاد او، بهرهبرداری پایدار از منابع آبی بدون وجود خاک عملاً ممکن نیست و همین مسئله اهمیت حفاظت از خاک را دوچندان میکند.
کمبود منابع آب سطحی
رئیس جهاد کشاورزی استان اصفهان گفت که استان اصفهان به خاطر اقلیم خشک و نیمهخشک، بیشتر از بسیاری از نقاط کشور در معرض تهدید است. کمبود منابع آب سطحی باعث شده استفاده از آبهای نامتعارف در این استان بیشتر از جاهای دیگر باشد.
او یک واقعیت تلخ را هم توضیح داد: ممکن است شوری آب یک چاه به شکل قابل توجهی بالا برود، اما کشاورز همچنان ناچار باشد از همان آب برای کشت استفاده کند. نتیجه این است که ما شوری را از اعماق زمین به سطح میآوریم و در سطح خاک پخش میکنیم و به تدریج ساختمان خاک از بین میرود. مرادمند نقش مرکز تحقیقات جهاد کشاورزی را پررنگتر دید و گفت آموزش کشاورزان درباره نحوه استفاده از ریزمغذیها و کودهای شیمیایی اهمیت زیادی پیدا میکند.
پیشگیری از فشردگی خاک و پایداری تولید و غذا
بخش دیگری از صحبتهای او به شعار امسال روز جهانی خاک اختصاص داشت: پیشگیری از فشردگی خاک و پایداری تولید و غذا. مرادمند توضیح داد که فشردگی خاک تحت تأثیر عوامل مختلفی ایجاد میشود و یکی از مهمترین آنها تردد ماشینآلات سنگین روی زمین است. اما شرایط بدتر هم وجود دارد؛ وقتی این تردد در وضعیت رطوبتی نامناسب انجام شود، پیامدها بسیار مخربتر میشود.
او برای ملموس شدن موضوع، مثال برداشت ذرت علوفهای را زد و گفت برای این کار حتماً یک کامیون دهچرخ و یک دستگاه چاپر سنگین وارد زمین میشوند که هر کدام چند تن وزن دارند.
به گفته او، راهکار مهم این است که به شرایط رطوبتی هنگام ورود ماشینآلات توجه کنیم. اگر رطوبت خاک بالا باشد و دستگاه وارد زمین شود، فشردگی رخ میدهد و کیفیت خاک را از دست میدهیم. بعد از آن ممکن است مجبور شویم چندین بار شخم و دیسکزنی انجام دهیم تا ساختمان خاکی که به هم چسبیده، دوباره از هم جدا شود. اما او تأکید کرد که خاک پس از این تخریب حتی طی چند سال به حالت اول برنمیگردد. نتیجهاش هم این است که ریشه به خوبی رشد نمیکند و خلل و فرج لازم برای نفوذ آب، هوا و مواد غذایی از بین میرود. یک اشتباه ساده در یک روز، سالها روی کیفیت تولید اثر میگذارد و در ادامه سلامت جامعه و امنیت غذایی را تحت تأثیر قرار میدهد.





دیدگاهتان را بنویسید