راهکار دانشیار گروه اقتصاد دانشگاه اصفهان برای ثبات اقتصادی

تهاتر و کنترل ارز

بازار ارز ایران همواره با نوسانات شدید و بی‌ثباتی مواجه بوده است. این نوسانات، نه تنها بر قدرت خرید مردم تأثیر منفی می‌گذارد، بلکه مانع سرمایه‌گذاری و توسعه اقتصادی نیز می‌شود.

در شرایط کنونی که کشور با تحریم‌های گسترده مواجه است، یافتن راهکارهای مؤثر برای کنترل بازار ارز و ایجاد ثبات اقتصادی، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. به گزارش سرویس اقتصاد پایگاه خبری سپاهان خبر در این راستا، کنترل عرضه و تقاضا، حذف دلار در مبادلات تجاری و به‌ویژه ایجاد سازوکارهای تهاتر، می‌توانند نقش کلیدی ایفا کنند.

کنترل عرضه و تقاضا: بنیان ثبات

عبدالحمید معرفی، دانشیار گروه اقتصاد دانشگاه اصفهان در گفت و گو با خبرگزاری ایسنا بر لزوم کنترل تقاضا در بازار ارز تأکید می‌کند. وی معتقدند که مشکل اصلی، عدم مدیریت صحیح طرف تقاضا است. در حالی که عرضه ارز به دلیل تحریم‌ها محدود شده، تقاضا نیز به دلیل عوامل مختلفی همچون فرار سرمایه و قاچاق، افزایش یافته است. این عدم تعادل، منجر به افزایش قیمت ارز و بی‌ثباتی در بازار شده است.

وی تأکید می‌کنند که در بازار ارز، برخلاف بازارهای کالا، نمی‌توان به مکانیسم عرضه و تقاضا تکیه کرد. ارز به عنوان یک دارایی و جانشین پول در اقتصاد ایران عمل می‌کند و فرار سرمایه و قاچاق، تعادل را بر هم می‌زنند. بنابراین، دولت باید با قدرت وارد عمل شده و تقاضا را کنترل کند. این کنترل، مستلزم ایجاد محدودیت‌هایی برای خروج سرمایه و جلوگیری از واردات کالاهای لوکس غیرضروری است.

حذف دلار و رویکرد تهاتر: گامی به سوی استقلال ارزی

همچنین برخی معتقدند که دولت باید به سمت حذف دلار در مبادلات تجاری و ایجاد تهاتر با کشورهایی همچون روسیه و چین حرکت کند. این رویکرد، ضمن کاهش وابستگی به دلار، امکان تجارت با این کشورها را در شرایط تحریم فراهم می‌کند. قراردادهای تجاری دوجانبه مبتنی بر تهاتر، می‌توانند به کاهش فشار بر بازار ارز و ایجاد ثبات در آن کمک کنند.

وی اشاره می‌کنند که این رویکرد، به دلیل منافعی که در بر دارد، ممکن است با مقاومت‌هایی مواجه شود، اما در شرایط کنونی، این راهکار می‌تواند به عنوان یک راه حل موقت و ضروری برای دور زدن تحریم‌ها مورد استفاده قرار گیرد.

چالش‌های تورمی و راهکارهای مقابله

معرفی به افزایش قیمت‌ها پس از حذف ارز ترجیحی اشاره می‌کنند و آن را نتیجه‌ی عدم خودکفایی در برخی نهاده‌های دامی و مواد غذایی می‌دانند. وی تأکید می‌کنند که افزایش نرخ ارز، هزینه‌های تولید را افزایش داده و منجر به تورم شده است.

وی همچنین به تفکر غلط برخی اقتصاددانان مبنی بر اینکه بانک مرکزی با کنترل پول می‌تواند تورم را مهار کند، اشاره می‌کنند و معتقدند که شوک‌های ارزی عامل اصلی تورم هستند. برای مقابله با این چالش، دولت باید ذخایر ارزی خود را مدیریت کند و از بروز شوک‌های ارزی جلوگیری کند.

کالابرگ: محافظی برای معیشت مردم

محمد امیر امیدی، اقتصاددان و تحلیل‌گر بازار طرح کالابرگ را یک اقدام مثبت و ضروری می‌دانند. وی معتقدند که این طرح می‌تواند به عنوان یک محافظ برای معیشت مردم، به ویژه قشر محروم جامعه، عمل کند و از تأثیر نوسانات ارز بر قدرت خرید آن‌ها بکاهد.

ایجاد ثبات در بازار ارز، نیازمند یک رویکرد جامع و چندجانبه است. کنترل عرضه و تقاضا، حذف دلار و ایجاد تهاتر، می‌توانند نقش مهمی در این راستا ایفا کنند. با این حال، این راهکارها تنها بخشی از یک راه حل بزرگتر هستند و نیازمند برنامه‌ریزی دقیق، اجرای صحیح و حمایت قاطعانه دولت هستند. همچنین، توجه به مسائل تورمی و ایجاد یک سیستم حمایتی برای معیشت مردم، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. در نهایت، ثبات در بازار ارز، نه تنها به نفع اقتصاد کشور، بلکه به نفع تمامی شهروندان خواهد بود.